كند ؛ و نسبت به جوايز هم بايد ابتدا آن را تخميس كند و بعد در بقيه تصرف كند ، و الله العالم . ( 2108 ) - براى قرضهاى قسطى اگر اين گونه گفته شود : « قرضهاى قسطى با مردن بدهكار حال مىشود ، ولى با مردن طلبكار حال نمىشود » ، چگونه است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ صحيح است ، و الله العالم . ( 2109 ) - كسى بگويد كه : هركس به من فلان مقدار پول قرض بدهد ، مقدار اضافى به او خواهم داد ، در اين مورد كه شرط زيادى از طرف صاحب پول نيست ، آيا بازهم ربا است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه فقط وعده باشد و شرط زيادى نكنند ، به طورى كه اگر قرض‌گيرنده به وعدهء خود وفا نكرد ، قرض دهنده حق مطالبهء آن زيادى را براى خود قائل نباشد ، مانعى ندارد ، و الله العالم . ( 2110 ) شخص يك ميليون تومان در كوتاه مدت يا درازمدت به بانك مىسپارد ، بانك نيز هر ماه به عنوان سود ، مبلغ ده هزار تومان به او مىپردازد ، آيا درست است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ اگر سپرده‌گذار شرط سود كند ، سود ربا و حرام است ؛ ولى در صورتى كه اطمينان داشته باشد بانك به وكالت از سپرده‌گذار عقود شرعيه را منعقد مىسازد و احكام آنها را رعايت مىنمايد ، مانعى ندارد كه بانك ماهيانه مبلغى به عنوان قرض از مال بانك به سپرده‌گذار بدهد ، و پس از حصول سود ، به وكالت از وى مبالغ مذكور را كه ماهيانه پرداخت كرده با سهم سود مصالحه نمايد ، و الله العالم . ( 2111 ) - فروش اسكناس به اسكناس چه حكمى دارد و راه فرار از ربا را بيان فرماييد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ فروش پول نقد شخصى به پول نقد شخصى به زياده جايز است ، ولى نسيه جايز نيست ؛ و راههاى تخلص از ربا ، در قسمت آخر رسالهء توضيح المسائل آمده است ، و الله العالم . ( 2112 ) - وام گرفتن از بانك به شرط ذيل چگونه است : نخست ، از وام‌خواه مىخواهد كه